Wieża Piastowska to 42-metrowa ceglana strażnica, która od ponad 700 lat góruje nad opolską Wyspą Pasieką. To ostatni ocalały fragment potężnego Zamku Piastowskiego, który jeszcze sto lat temu stał tuż obok – dziś w jego miejscu mieści się gmach Urzędu Wojewódzkiego. Sama wieża to nie tylko punkt widokowy z panoramą miasta, ale też świadectwo burzliwej historii Śląska i jeden z najstarszych tego typu obiektów obronnych w Polsce.
Co ciekawe, wieża jest lekko przechylona – odchylenie od pionu wynosi około 1,5 stopnia, co czyni ją trochę opolską odpowiedzią krzyżej wieży w Pizie.
- imponująca historia i architektura
- unikalny punkt widokowy
- interaktywne zwiedzanie z przewodnikiem
- ciekawe wystawy o historii
- autentyczne znaki dawnych mieszkańców
Historia wieży – od zamku książęcego do symbolu miasta
Przez lata uważano, że wieżę wzniósł około 1300 roku książę Bolko I Opolski jako część zamku obronnego. Nowsze badania archeologiczne z 2011-2012 roku wskazują jednak, że mogła powstać nieco później – w połowie XIV wieku. Niezależnie od dokładnej daty, była to jak na owe czasy budowla nowoczesna i imponująca – ceglana konstrukcja na 6-metrowym kamiennym fundamencie, z murami grubymi na 3 metry u podstawy.
Wieża pełniła funkcję strażnicy i ostatniego punktu obrony zamku. Wchodziło się do niej przez otwór na wysokości 9 metrów – dziś zamurowany – po drewnianym ganku połączonym z murami fortyfikacji. W środku mieściły się izby mieszkalne, strażnica, a nawet loch więzienny. Podobno więźniów można było wykupić solą – worek musiał ważyć tyle, co uwięziony.
Zamek Piastowski przetrwał wieki, choć przechodził przez ręce różnych władców. Prawdziwy kres nastąpił po 1741 roku, gdy Opole przejęły Prusy. Stopniowo popadający w ruinę zamek ostatecznie wyburzono w 1928 roku, by zrobić miejsce pod nowoczesny gmach administracyjny. Wieża ocalała tylko dzięki protestom mieszkańców i Związku Polaków w Niemczech – inaczej podzieliłaby los całego kompleksu.
Co zobaczysz podczas zwiedzania
Wejście do wieży jest możliwe wyłącznie z przewodnikiem, co ma swoje plusy – nie tylko usłyszysz ciekawostki historyczne, ale też nie przegapisz żadnych detali. Zwiedzanie trwa około 30-40 minut i prowadzi przez kilka kondygnacji połączonych stromymi schodami. Łącznie do pokonania jest ponad 160 stopni, więc warto być na to przygotowanym.
Po drodze mijasz ekspozycję dawnej broni obronnej i multimedialną prezentację o historii zamku. Jedną z atrakcji jest „mówiący” książę Bolko, który opowiada legendę o napadzie na wieżę. Pokaz multimedialny jest przeznaczony dla dzieci od 6 lat, choć zainteresuje też dorosłych.
Najlepsze czeka na końcu – taras widokowy na szczycie wieży. Stamtąd rozpościera się panorama całego Opola: katedra, ratusz, meandrująca Odra i słynny amfiteatr, w którym odbywa się Festiwal Piosenki Polskiej. Przy dobrej widoczności można zajrzeć daleko poza granice miasta. Jedyny minus? Czas na podziwianie widoków jest ograniczony – zazwyczaj do około 10 minut, bo kolejne grupy czekają na wejście.
Podczas renowacji w latach 2013-2014 odkryto na murach wieży liczne ryty i znaki pozostawione przez dawnych mieszkańców i strażników. To autentyczne ślady codziennego życia sprzed setek lat.
Dla kogo jest ta atrakcja
Wieża Piastowska to miejsce dla każdego, kto interesuje się historią lub po prostu chce zobaczyć Opole z lotu ptaka. Rodziny z dziećmi docenią multimedialną oprawę i interaktywne elementy zwiedzania. Miłośnicy fotografii znajdą tu doskonały punkt do zdjęć panoramicznych miasta.
Trzeba jednak pamiętać o ograniczeniach. Obiekt nie jest dostosowany dla osób na wózkach inwalidzkich – wąskie schody i brak windy wykluczają zwiedzanie dla osób z problemami z poruszaniem się. Stromizna schodów może też stanowić wyzwanie dla osób starszych czy małych dzieci.
Legenda o księżniczce Ofce
Z wieżą wiąże się jedna z najstarszych opolskich legend. Księżniczka Ofka, córka Piastów, była piękna, ale kapryśna – odrzucała wszystkich zalotników. Dopiero książę Jan Dobry zdobył jej serce i para się zaręczyła. Tuż przed ślubem Ofka jednak zerwała zaręczyny i z wieży zrzuciła pierścień zaręczynowy.
Urażony książę uwięził ją w lochu wieży. Sam nigdy nie spojrzał już na inną kobietę i nie pozostawił po sobie potomka. To oczywiście legenda, ale doskonale oddaje atmosferę średniowiecznego zamku i jego burzliwych dziejów.
Renowacja i współczesność
W latach 2011-2014 wieża przeszła gruntowny remont – najważniejszy od lat 30. XX wieku. Dzięki pracom konserwatorskim obiekt zyskał nowe życie i został przystosowany do celów turystycznych. W 2014 roku wieża otrzymała wyróżnienie w konkursie Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego „Zabytek Zadbany”.
Dziś wieża to nie tylko muzeum, ale też miejsce wydarzeń kulturalnych – odbywają się tu wystawy i koncerty. Stała się wizytówką Opola, widoczną podczas transmisji z festiwalu w amfiteatrze, który znajduje się tuż obok.
Praktyczne informacje – ceny, godziny, dojazd
Ceny biletów: Bilet normalny kosztuje około 18 zł, ulgowy (dzieci, młodzież ucząca się do 26 lat, emeryci, renciści, osoby z niepełnosprawnościami) to około 12 zł. Posiadacze Karty Dużej Rodziny otrzymują 50% zniżki. Ceny mogą się zmieniać, dlatego warto sprawdzić aktualny cennik na stronie mosir.opole.pl przed wizytą.
Godziny otwarcia: Wieża jest czynna od poniedziałku do piątku w godzinach 9:00-17:00, w weekendy 11:00-16:00. W dni świąteczne godziny mogą ulec zmianie. Kasa biletowa zamykana jest pół godziny przed zamknięciem wieży. Zwiedzanie odbywa się wyłącznie z przewodnikiem o określonych godzinach, więc warto przyjść z zapasem czasu.
Adres: ul. Piastowska 14, 45-081 Opole. Wieża znajduje się w centrum miasta, tuż obok gmachu Urzędu Wojewódzkiego i amfiteatru. Dojazd komunikacją miejską jest bezproblemowy – w pobliżu znajdują się przystanki kilku linii autobusowych i tramwajowych.
Parking: W okolicy dostępne są miejsca parkingowe, choć w centrum Opola w godzinach szczytu może być z tym trudniej. Warto rozważyć parking płatny lub dojazd komunikacją miejską.
Ile czasu zarezerwować: Samo zwiedzanie trwa 30-40 minut, ale warto doliczyć czas na zakup biletów i ewentualne oczekiwanie na wejście z kolejną grupą. Łącznie należy zarezerwować około godziny.
Kontakt: tel. 77 441 50 20, e-mail: [email protected], strona: www.wiezapiastowska.pl
Wieża Piastowska stoi na wyspie Pasiece, a od północy sąsiaduje z Ostrówkiem – miejscem, gdzie ponad tysiąc lat temu powstał jeden z pierwszych słowiańskich grodów w Polsce, później przekształcony w gród piastowski wchodzący w skład państwa Mieszka I.